الدكتور فتح الله المحمدي (نجارزادگان)

246

تفسير تطبيقى (فارسى)

اهل سنت اين آيه را بيان‌گر فضايل و مناقب و الا و ارزشمند براى ابو بكر مىدانند ، و بنا به اين آيه وى را در شمار صحابه ( ياران ) خاص و برگزيده پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم قلمداد مىكنند بلكه آن را دليلى بر حقانيت خلافت ابو بكر به شمار مىآورند ؛ امّا در نگاه شيعه ، از فقرات و كلمات اين آيه هيچ‌گونه فضيلت و برترى براى ابو بكر استفاده نمىشود ، بلكه - در چشم‌انداز برخى از بزرگان شيعه - آيه غار از برخى مثالب ابو بكر و عدم توجه و نظر خداوند نسبت به وى حكايت دارد . به نظر مىرسد پيش فرضها و تعلّق خاطر اهل سنت به ابو بكر به دليل آنكه وى در مسند خلافت است در تفسير اين آيه تأثيرى عميق نهاده است يعنى به طور قطع مىتوان ادعا كرد اگر ابو بكر در مسند خلافت نبود تفسير اهل سنت از اين آيه به شكل ديگرى بود . واژه‌شناسى « ثانى اثنين » : اين تعبير در زبان عرب براى شمارش به كار برده مىشود و به معناى يكى از دو نفر ( يك نفر از بين دو نفر ) است . در موارد مشابه گفته مىشود : ثالث ثلاثة ، رابع أربعة و . . . يكى از سه نفر ، يكى از چهار نفر . سكينة : از ماده « س . ك . ن » گرفته شده و مصدر آن « سكون » است ، در لسان العرب اين گونه آمده است . « السكون : ضدّ الحركة » . براى كلمه « سكينة » در جوامع لغوى چند معنا ذكر شده : 1 . وقار و طمأنينة ؛ 2 . رحمت ؛ 3 . هر چيزى كه مايه انس و آرامش شود . صاحب : از ماده « ص . ح . ب » گرفته شده ، مقاييس اللغة مىگويد : « الصاد و الحاء و الباء أصل واحد يدلّ على مقارنة شيء و مقاربته ، من ذلك الصاحب ؛ صاد و حاء و باء ريشه لغوى واحدى است كه بر نزديكى و همراهى شيئى با

--> احمد بن طاووس ، بناء مقالة الفاطمية ؛ قاضى نور اللّه شوشترى ، كشف العوار فى تفسير آية الغار ؛ ابن تيميّة حرّانى ، منهاج السنّة .